درگاه پرداخت غیرمستقیم یا پرداختیاری چیست و چه مزایایی برای کسبوکارها دارد؟
درگاه پرداخت غیرمستقیم نوعی از درگاه پرداخت اینترنتی است که ازطریق پرداختیارها ارائه میشود بههمین دلیل، به آن درگاه پرداخت پرداختیاری نیز گفته میشود. پرداختیارها بهعنوان لایه میانی میان پذیرنده و PSPها، اتصال به شبکه پرداخت را فراهم میکنند و معمولاً خدمات عملیاتی و تکمیلی را هم روی همان بستر ارائه میکنند.
پرداختیار یک شخصیت حقوقی است که در مدلهای بینالمللی با عنوان Payment Facilitator یا PayFac شناخته میشود. پرداختیار در چارچوب مقررات و با اتکا به قراردادهای مربوط، پرداختهای اینترنتی پذیرندگان پشتیبانیشده را از مسیر PSP به شبکه شاپرک ارسال میکند. نتیجه عملیِ این ساختار ساده است: بهجای مذاکره و قرارداد جداگانه کسبوکار با PSPها و درگیرشدن با پیچیدگیهای فنی و عملیاتی، پذیرنده با یک قرارداد و یک نقطه تماس پرداخت آنلاین را انجام میدهد.
در ادامه این مطلب بهصورت کامل توضیح دادهایم که درگاه پرداخت غیرمستقیم چگونه کار میکند و چه مزیتهایی برای کسبوکارها به وجود میآورد.
درگاه پرداخت غیرمستقیم یا پرداختیاری چگونه کار میکند؟
از نگاه کاربر، تجربه پرداخت تقریباً همان چیزی است که در یک درگاه پرداخت مستقیم میبیند: یک صفحه امن برای پرداخت که کاربر در آن اطلاعات کارت و رمز پویا را وارد و نتیجه را دریافت میکند؛ اما پشت صحنه یک تفاوت مهم وجود دارد: پرداختیار بهعنوان لایه میانی هوشمند مدیریت اتصال، مسیر ارسال تراکنش، کنترلهای عملیاتی و سرویسهای تکمیلی را برعهده میگیرد.
فرایند معمول به این شکل است:
- کاربر روی دکمه پرداخت پرداخت کلیک میکند.
- کاربر به صفحه پرداخت پرداختیار منتقل میشود.
- اطلاعات کارت و رمز پویا وارد میشود.
- اطلاعات تراکنش بهصورت امن پردازش و از مسیر PSP همکار به شبکه شاپرک و بانک صادرکننده کارت ارسال میشود.
- نتیجه تأییدشدن یا نشدن از بانک به شبکه باز میگردد و سپس به پذیرنده و کاربر اعلام میشود.
در این مدل کسبوکار صرفاً یک «صفحه پرداخت» در اختیار ندارد؛ یک «پلتفرم پرداخت» میگیرد که هم پرداخت را اجرا میکند که لایههای گزارش، تسویه و عملیات را استاندارد و قابلمدیریت میکند. یه میانی هوشمند عمل میکند که اتصال به چند PSP، مدیریت تسویه، گزارشگیری و سرویسهای تکمیلی را بر عهده دارد.
چه خدماتی روی درگاه پرداخت غیرمستقیم ارائه میشود؟
پرداختیارها صرفاً یک «درگاه خام» در اختیار پذیرنده قرار نمیدهند؛ آنها معمولاً یک پلتفرم کامل پرداختیاری میسازند که شامل این سرویسهاست:
- درگاه پرداخت اینترنتی استاندارد برای وبسایت و اپلیکیشن
- افزونهها و SDKهای آماده برای CMSهای محبوب و فریمورکهای متداول
- داشبورد مدیریتی یکپارچه برای رصد تراکنشها، خطاها، نرخ موفقیت و تحلیل رفتار پرداخت
- انواع مدلهای تسویه و انتقال وجه (مثلاً تسویه روزانه، چندبار در روز، تسویه به شبا، تسویه به کیف پول و…)
- سرویسهای مکمل مانند استرداد وجه، سرویسهای استعلامی، احراز هویت بایومتریک و غیره که در کنار درگاه پرداخت، یک تجربه مالی کاملتر برای کسبوکار میسازند.
جیبیت، بهعنوان یکی از پرداختیارهای رسمی شاپرک، دقیقاً چنین الگویی را پیادهسازی کرده است:
- درگاه پرداخت اینترنتی
- سرویس استرداد وجه
- تسویه و انتقال وجه
- سرویسهای استعلامی
- احراز هویت بایومتریک
همگی این سرویسها، بعلاوه پنل و داشبورد جامع مدیریتی که قابلیت مدیریت نقدینگی و گزارشگیری کامل و مغایرتگیری را در اختیار پذیرنده قرار میدهد، در یک پلتفرم واحد و با یک قرارداد در دسترس پذیرنده است.
مزایای درگاه پرداخت غیرمستقیم برای کسبوکارها
درگاه پرداخت غیرمستقیم راهاندازی سریع، انعطاف بالا و مجموعهای از امکانات ارزشافزوده را در اختیار کسبوکار قرار میدهد. بدون نیاز به قرارداد مستقیم با PSP، پذیرنده پرداخت آنلاین را در کمترین زمان ممکن فعال میکند و از قابلیتهایی مانند مدلهای متنوع تسویه، گزارشگیری تحلیلی و سرویسهای مکمل (استرداد وجه، استعلامی، احراز هویت و غیره) بهره میبرد. این مدل برای کسبوکارهایی که سرعت، سادگی و امکانات بیشتر میخواهند، گزینهای کارآمد و مقیاسپذیر است.
مزیتهای درگاه پرداخت غیرمسقیم برای کسبوکارها از این قرار است:
راهاندازی سریع و ساده
مهمترین مزیت درگاه پرداخت غیرمستقیم سرعت و سادگی راهاندازی است. در اغلب پرداختیارها این اتفاقها انجام میشود:
- ثبتنام کاملاً آنلاین انجام میشود،
- مدارک بهصورت دیجیتال ارسال میشود،
- درگاه پرداخت در مدت بسیار کوتاهتری در مقایسه با درگاه مستقیم فعال میشود.
بهاین ترتیب، کسبوکارها میتوانند بدون درگیرشدن با فرایندهای اداری طولانی، بهسرعت فروش آنلاین را شروع کنند.
امکانات جانبی و ارزشافزوده
پرداختیاریها برای رقابت با یکدیگر روی امکانات جانبی و ارزشهایی که ایجاد میکنند سرمایهگذاری کردهاند. مهمترین امکانات جانبی و ارزشافزودهای که پرداختیاریها ایجاد میکنند از این قرار است:
- تسویه منعطف (روزانه، چندبار در روز، تسویه آنی در برخی پلنها)
- گزارشگیری تحلیلی، APIهای گزارشگیری و ابزارهای رفع مغایرت برای تیم مالی
- امکانات پایش رفتار تراکنش و سرویسهای ضدتقلب
- یکپارچگی با سرویسهای استرداد وجه، سرویسهای استعلامی، تسویه و انتقال وجه و احراز هویت دیجیتال
این لایه ارزشافزوده در جیبیت با مسیردهی هوشمند میان PSPها و انتخاب هوشمند میان آنها، سرویس استرداد وجه، پنل جامع مدیریتی و API رفع مغایرت و بسیاری از امکانات دیگر تکمیل شده است؛ یعنی علاوه بر خود فرایند پرداخت، کیفیت و پایداری پرداخت نیز هوشمندانه مدیریت میشود.
پشتیبانی متمرکز و متخصص
چون پرداختیارها تمامی تمرکزشان روی پرداخت آنلاین و سرویسهای وابسته است، معمولاً تیم پشتیبانی متمرکزتری دارند، سریعتر به مشکلات تراکنش، خطاها و مغایرتها واکنش نشان میدهند و ابزارهایی مانند مانیتورینگ لحظهای وضعیت تراکنشها را در اختیار پذیرندگان قرار میدهند.
برای کسبوکاری که هر اختلال در پرداخت آنها میتواند مستقیماً روی فروشش اثر بگذارد، داشتن یک تیم پشتیبانی متخصص در حوزه پرداختیاری مزیت بزرگی است.
جیبیت، پرداختیار رسمی شاپرک، اکوسیستم کامل برای پرداخت و عملیات مالی
جیبیت، بهعنوان پرداختیار رسمی شاپرک، مدل پرداختیاری را با معماری فنی پیشرفته و رویکردی مبتنی بر نیازهای واقعی کسبوکارها ترکیب کرده است. هدف این رویکرد ایجاد زیرساختی پایدار، هوشمند و مقیاسپذیر برای مدیریت کامل جریانهای مالی آنلاین است.
ویژگیهای کلیدی این ساختار از این قرار است:
- اتصال همزمان به چند PSP و بهرهگیری از مسیردهی هوشمند تراکنشها بهمنظور افزایش نرخ موفقیت پرداخت، کاهش خطا و بهحداقلرساندن قطعی
- ارائه مجموعهای یکپارچه از سرویسها شامل درگاه پرداخت اینترنتی، استرداد وجه، تسویه و انتقال وجه، سرویسهای استعلامی و احراز هویت بایومتریک
- تمرکز بر شفافیت دادهها ازطریق APIهای گزارشگیری، ابزارهای تحلیلی و امکانات رفع مغایرت برای تیمهای مالی و فنی
- فرایند فعالسازی و پشتیبانی متناسب با ساختار و مدل عملیاتی هر کسبوکار
- پنل مدیریتی جامع با قابلیتهای عملیاتی، کنترلی و تحلیلی متناسب با نیازهای رشد و مقیاسپذیری
در این چارچوب، درگاه پرداخت اینترنتی جیبیت صرفاً یک ابزار اتصال به شبکه بانکی نیست، بلکه بخشی از یک زیرساخت یکپارچه است که تمامی نیازهای مرتبط با مدیریت پرداخت، تسویه، بازگشت وجه، استعلام و احراز هویت را در یک بستر هماهنگ فراهم میکند. این جامعیت باعث میشود کسبوکارها بهجای استفاده از سرویسهای پراکنده، از یک اکوسیستم کامل و منسجم بهرهمند شوند و با تمرکز بر توسعه بازار و بهبود تجربه کاربری، مسیر رشد خود را با اطمینان بیشتری دنبال کنند.
پرسشهای متداول درباره درگاه پرداخت غیرمستقیم (پرداختیاری)
پذیرنده در مدل درگاه پرداخت غیرمستقیم یا پرداختیاری، بهجای قرارداد با PSP، با پرداختیار همکاری میکند. پرداختیار لایه میانی است که اتصال به PSP، مدیریت تسویه، گزارشگیری و سرویسهای جانبی را بر عهده دارد.
مبلغ ابتدا به حساب پرداختیار واریز میشود و سپس طبق برنامه تسویه (روزانه، چندبار در روز، آنی و…) به حساب پذیرنده منتقل میشود. این فرایند دومرحلهای است اما سرعت و برنامه آن به پرداختیار بستگی دارد.
امکاناتی مانند داشبورد تحلیلی، مدلهای متنوع تسویه، APIهای گزارشگیری، ابزارهای رفع مغایرت، سرویسهای استرداد وجه، استعلامی و احراز هویت بایومتریک معمولاً در بسته پرداختیاری ارائه میشود.
بهترین گزینه برای کسبوکارهای کوچک و متوسط، فروشندگان شبکههای اجتماعی، استارتاپهای اولیه و پلتفرمهایی مانند مارکتپلیسها یا صرافیهای رمزارز که نیاز به یک اکوسیستم پرداخت در کنار تسویه، استرداد وجه، احراز هویت و غیره دارند مدل درگاه پرداخت اینترنتی پرداختیاری است.